Education resource centre



Download 4.3 Mb.
Page25/50
Date conversion08.07.2018
Size4.3 Mb.
1   ...   21   22   23   24   25   26   27   28   ...   50

ASỤSỤ IGBO

SS TWO TAM NKE ATỌ


IZUỤKA
1.

2.


3.

4.

5.



6.

7.


8.

9.


10.

11.


12.
13.


ISIOKWU / NDỊNISIOKWU
ỤTỌASỤSỤ: Mmụgharị katigori ụtọasụsụ (Pesịn, ngụ na jenda)

OMENALA: Ọmụmụ chi dị iche iche n’ala Igbo dk. Idemmili, Amadịọha, Ibiniụkpabị, dgz, uru na ọghọm ha.

AGỤMAGỤ: Nkụzi okwu ntabiire
ỤTỌASỤSỤ: Ọmụmu tensi, Nkọwa ya na ụdị ya dị iche iche dk. Tensi ndịmecha na ndịugbua

OMENALA: Iri ji n’ala Igbo –usoro na nkwadebe ya.

AGỤMAGỤ: Ọgụgụ akwụkwọ iduuazị a họpụtara.

ỤTỌASỤSỤ: Ọmụmụ Aspekitị na ụdị ya dị iche iche tinyere ịmaatụ ha.

OMENALA: Omenala Igba mgba. Uru na ọghọm dị na ya.

AGỤMAGỤ: Ọgụgụ akwukwọ iduuazị a họọrọ.

ỤTỌASỤSỤ: Ọgụgụ na aghọtaazaa. Ọgụgụ gbasara nlekọta gburugburu ebe obibi na ụlọakwụkwọ.
OMENALA: Ịgba ọfala – Ihe ọ bụ, usoro ya na uru ya.

AGỤMAGỤ: Ọgụgụ akwụkwọ ejije a họpụtara.


ỤTỌASỤSỤ: Nkụzi ntụgharị; Nkọwa usoro ntụgharị ahịrị-okwu.

OMENALA: Ịgụ nwata aha na ịhu nwata eze.

AGỤMAGỤ: Ọgụgụ akwụkwọ ejije a họọrọ.

ỤTỌASỤSỤ: Ntugharị ilu na akpaalaokwu.

OMENALA: Nkwenye ndị Igbo na ụdị ya dị iche iche.

AGỤMAGỤ: Ọgụgụ na nchịkọta akwụkwọ ejije a họọrọ.
ỤTỌASỤSỤ: Ntụgharị abụ a họpụtara

OMENALA: Ọmụmụ ịlọ ụwa na ọgbanje

AGỤMAGỤ: Ọgụgụ akụkọ ifo a họpụtara.

ỤTỌASỤSỤ: Ndakọrịta ụdaume

OMENALA: Ọmụmụ arụsị, mmụọ, agbara na chukwu

AGỤMAGỤ: Ọgụgụ banyere nsogbu a na-enwe na gburugburu ebe obibi dịka:

ide mmiri, igbutu osisi aghara aghara.




ỤTỌASỤSỤ: Ọmụmụ akara ụdaolu –Itinye akara ụdaolu na mkpụrụokwu ndị nwere otu nsụpe na nghọta dị iche iche iche.

OMENALA: Ọmụmụ ngwa ofufe – dk. Okpesi na ọfọ. Uru na ọghọm dị na ha.

AGỤMAGỤ: Uru dị n’ilekota gburugburu (environment) na ọghọm na-adị ma elekọtaghị ya.

ỤTỌASỤSỤ: Edemede ilu dk. “Ekwe ekwe na-ekwe n’ụta ekwere”.

OMENALA: Ọmụmụ ikenga na ọtọnsị. Ọrụ ha na ọghọm ha.

AGỤMAGỤ: Uche ụmụaka gbasara akwụkwọ agụmagụ ha dịka ejije ma ọ bụ iduuazị

MMỤGHARỊ IHE A KỤZIRI

ULE
ULE NA MMECHI


IHE OMUME NA NGWA NKỤZI
IHE ỤMỤAKWỤKWỌ GA-EME:

1. Ige ntị

2. Ịrụgosi mkpụrụokwu na-egosipụta

pesin, ngụ na jenda n’ahịrịokwu

3. Ịkpọsita ụdị chi ndị ha maara

4. Ikwu uru na ọghọm dị n’inwe chi

5. Ikwu okwu ntabiire

NGWA NKỤZỊ

Akwụkwọ ọgụgụ, ụgbọ ojii, kaadị mgbubam, dgz.


IHE ỤMỤAKWỤKWỌ GA-EME:

1. Ige ntị

2. Ịkọwa ihe bụ tensị na ụdị ha

3. Iji ahịrịokwu gosipụta ụdị tensị dị

iche iche

4. ịkọwa ihe a na-emegasị tupu e rie ji

5. ịgụ akwukwọ iduuazị a họpụtara.

NGWA NKỤZI

Ụgbọ ọjii, akwụkwọ ọgụgụ klasị, akwụkwọ iduuazị a họọrọ,chaati, kaadị mgbubam, foto/eserese, dgz.


IHE ỤMỤAKWỤKWỌ GA-EME:

1. Ige ntị

2. Ịkọwa aspekịtị

3. Ikwupụta ụdị aspekịtị e nwegasirị

4. Idepụta uru na ọghọm dị n’ ịgba

mgba


5. Ịgụ akwụkwọ iduuazị a họọrọ

NGWA NKỤZI

Akwụkwọ ọgụgụ klasị, akwụkwọ iduuazị a họọrọ, ugbo ojii, kaadị mgbubam, dgz.


IHE ỤMỤAKWỤKWỌ GA-EME:

1. Ịgụ aghọtaazaa

2. Ịza ajụjụ sitere n’aghọtaazaa

4. Ịkọwa ihe ịgba ọfala pụtara


5. Ikwu usoro na uru dị n’ịgba ọfala

6. Ịgụ akwụkwọ ejije a họpụtara



NGWA NKỤZI

Akwụkwọ ọgụgụ klasị, akwụkwọ ejije a họọrọ, ụgbọ ojii, tiivi, redio, tepụrekọda, dgz.



IHE ỤMỤAKWỤKWỌ GA-EME

1. Ige ntị

2. Ikwu usoro e si eme ntugharị

3. Ime ntụgharị

4. Ikwu ihe a na-eme n’oge a na-agụ

nwata aha maọbụ ma a hu nwata

eze

5. Ịgụ akwụkwọ ejije a họọrọ.



NGWA NKỤZI

Akwụkwọ ọgụgụ klasị, akwụkwọ ejije a họọrọ, ụgbọ ojii, foto/eserese



IHE ỤMỤAKWỤKWỌ GA-EME

1. Ige ntị

2. Ịtụgharị ilu na akpaalaokwu ụfọdụ

3. ikwupụta ihe ndị Igbo kwenyere na

ha

4. Ịgụ na ịchịkọta ejije ha gụrụ ọnu



NGWA NKỤZI

Akwụkwọ ọgụgụ, ụgbọ ojii, Kaadị mgbubam, dgz.



IHE ỤMỤAKAWỤKWỌGA-EME

1. Ige ntị

2. Ịtụgharị abụ a họpụtara

3. Ịkọwa ịlọ ụwa na ọgbanje

4. Ịgụ na ịza ajụjụ sitere n’akụko ifo a

họpụtara


NGWA NKỤZI

Akwụkwọ ọgụgụ na akwụkwọ akụkọ ifo, ụgbọ ojii, tepụ rekọdụ, redio, dgz.



IHE ỤMỤAKWỤKWỌ GA-EME

1. Ịkọwa ihe bụ Ndakọrịta ụdaume

2. Inye ọmụmaatụ mkpụrụokwu

nwere ndakọrịta ụdaume

3. Ikwu ihe ha maara gbasara arụsị,

mmụo, agbara na chukwu

4. Ịgụ ihe ọgụgụ na iji okwu ọhụrụ

mepụta mkpụrụokwu



NGWA NKỤZI

Akwụkwọ ọgụgụ họọrọ, ụgbọ ojii, kaadị mgbubam, tepụ rekọda, dgz.


IHE ỤMỤAKWỤKWỌ GA-EME

1. Ige ntị

2. Itinye akara ụdaolu na mkpụrụ -

okwu


3. Ịkọwa ngwa ofufe : okpesi na ọfọ

4. Ikwu uru na ọghọm dị n’iji ngwa

ofufe ndị a

5. Ịkwu uru na ọghọm na-adị n’ilekọta

maọbụ elekọtaghị gburugburu anya.

NGWA NKỤZI

Akwụkwọ ọgụgụ, ụgbọ ojii, kaadị mgbubam, tepụ rekọda, dgz.



IHE ỤMỤAKWỤKWỌ GA-EME

1. Ide edemede ilu

2. Ikwu ihe bụ ikenga na otọnsị

3. Idepụta ihe bụ ọrụ ha

4. Ikwu ọghọm na-eso ha

5. Ikwupụta uche ha gbasara akwụkwọ agụmagụ ha gụrụ



NGWA NKỤZI

Akwụkwọ ọgụgụ klasị, akwụkwọ iduuazị/ejije, ụgbọ ojii, tepụ rekọda, chaatị, dgz.




YORÙBÁ SS 2 TÁÀMÙ KÌN-ÍN-NÍ

ÕSÊ

ORÍ ÕRÕ/ ÀKÓÓNÚ

ÀMÚŚE IŚË


1

ÈDÈ: Àròkô Aláríyànjiyàn

ÀKÓÓNÚ IŚË

  1. Kíkô àwôn ìlapa èrò àròkô aláríyànjiyàn

  2. Àròkô aláríyànjiyàn kíkô

OLÙKÖ:

a. Śe àlàyé ìgbésê inú ìlapa èrò àkôlé àròkô aláríyànjiyàn kan ní kíkún.

b. Tö akëkõö sönà láti lo ìlapa èrò yçn láti kô àròkô.

d. Yç iśë akëkõö wò

e. Darí akëkõö láti śe àríyànjiyàn lórí orí-õrõ tí wön yàn ní kíláásì.

AKËKÕÖ:

a. Tëtí sí àlàyé olùkö kí o sì kíyèsí àwôn ìgbésê ìlapa èrò tí olùkö kô sílê.

b. Kô àwôn àlàyé ojú pátákó sílê.

d. Lo ìlapa èrò tí olùkö śe láti kô àròkô.

e. Kópa nínú śíśe àríyànjiyàn lórí orí-õrõ ní kíláásì.

OHUN-ÈLÒ ÌKÖNI:


  • Ìwé tí ó ní ìlapa èrò nínú àti àpççrç àròkô aláriiyànjiyàn.

2.

LÍTÍRÈŚÕ: Àtúpalê Ìwé Eré-Onítàn

ÀKÓÓNÚ IŚË

  1. Kókó õrõ

  2. Ìfìwàwêdá

d. Àhunpõ ìtàn

e. Ibùdó ìtàn

ç. Êdá ìtàn

f. Ìlò-èdè

g. Ìjçyô àśà

gb. Àmúyç àti àléébù



OLÙKÖ:

a. Tö akëkõö sönà láti kà ìwé eré-onítàn.

b. Śe àlàyé ní kíkún lórí ìjçyô atótónu iśë nínú ìwé eré-onítàn:


  • kókó õrõ

  • Ìfìwàwêdá

  • Àhunpõ ìtàn

  • Ibùdó ìtàn

  • Êdá ìtàn

  • Ìlò èdè

  • Ìjçyô àśà

  • Àmúyç àti àléébù

d. Kíkô àwôn õrõ pàtàkì pàtàkì tó súyô sí ojú pátákó kí o sì śàlàyé ìtumõ wôn.

AKËKÕÖ:

a. Ka ìwé eré-onítàn wá láti ilé àti nínú kíláásì.

b. Tëtí sí àlàyé olùkö

d. Kô àwôn õrõ tí olùkö kô sí ojú pátákó ìwé



OHUN-ÈLÒ ÌKÖNI:

  • Ìwé eré-oníśe

3.

ÀŚÀ: Ìsìnkú

ÀKÓÓNÚ IŚË

  1. oríśiríśi bí ikú ti ń pani: àìsàn, ìjàýbá lóríśiríśi, ikú àìtöjö, fífôwö-rôrí-kú

  2. Ìtúfõ

d. Ìtöjú òkú

e. Títë òkú ní ìtë êyç

ç. Ìbánikëdùn

f. Bí a śe ń sin òkú ní ayé àtijö

g. Ìsìnkú abàmì êdá; abuké, çni ti odò gbé, çni tó pokùnso, çni tó jábö lórí õpç.

gb. Òkú ríró

h. Śíśe eegun òkú/ àgõ fífà abbl


OLÙKÖ:

a. Śe àlàyé kíkún nípa oríśiríśi ikú tí ń pani

b. Śe àlàyé bí a ti ń sin oríśiríśi òkú àti ètùtù tí ó rõ mö ôn.

d. Kô àwôn õrõ pàtàkì pàtàkì sí ojú pátákó ìkõwé.

e. Śe àlàyé kíkún lórí ìsìnkú àgbà.

AKËKÕÖ:

a. Tëtí sí àwôn àlàyé olùkö.

b. Kô àwôn õrõ pàtàkì pàtàkì tí olùkö kô sojú pátákó ìkõwé sínú ìwé rê

OHUN-ÈLÒ ÌKÖNI:


  • Pátákó

  • Rédíò

  • Ìwé kíkà lórí ewì alohùn tó jçmö ìsìnkú

  • Oríśiríśi àwòrán tí ó jçmö ìsìnkú.

4.

ÈDÈ: Gbólóhùn

ÀKÓÓNÚ IŚË

  1. Oríkì gbólóhùn

  2. Àlàyé ìpín gbólóhùn nípa ìhun

d. Alábödé

e. Oníbõ


ç. Alákànpõ

OLÙKÖ:

a. Kô oríśiríśi àpççrç gbólóhùn sí ojú pátákó ìkõwé.

b. Sô fún akëkõö láti fa ìlà sí abë õrõ-ìśe àti olùwà nínú gbólóhùn

d. Śe àlàyé àbùdá gbólóhùn alábödé, oníbõ àti alákànpõ.



AKËKÕÖ:

a. Tëtí sí àlàyé olùkö

b. Śe àwòkô àwôn àpççrç gbólóhùn tí olùkö kô sójú pátákó.

d. Fa ìlà sí abë õrõ-iśë àti olùwà rê.



OHUN-ÈLÒ ÌKÖNI:

  • Pátákó ìkõwé

5.

ÀŚÀ: Eré Ìdárayá

ÀKÓÓNÚ IŚË

  1. Oríśiríśi eré ìdárayá

  2. Eré òśùpá bí i – bojúbojú, sa-n-sálùbö

d. Eré abëlé

e. Eré ìta gbangba bí i; òkòtó, àrìn, ìjàkadì/ çkç, ògò gbígbõn abbl.



OLÙKÖ:

a. Śe àlàyé bí a ti ń śe díê nínú eré ìdárayá tí ó mënuba.

b. Tö àwôn akëkõö sönà láti śe àwôn eré ìdárayá.

d. Kô àwôn orin inú eré ìdárayá náà sójú pátákó



AKËKÕÖ:

a. Sô ohun tí o mõ nípa eré ìdárayá sáájú ìdánilëkõö.

b. Dárúkô díê nínú eré ìdárayá mìíràn tí o mõ.

d. Tëtí sí àlàyé olùkö.

e. Kópa nínú eré ìdárayá tí olùkö kô sójú pátákó.

OHUN-ÈLÒ ÌKÖNI:


  • Ôpön ayò

  • Ômô ayò

  • Òkòtó

  • Àrìn abbl

6.

LÍTÍRÈŚÕ: Àtúpalê Ewì Alohùn (Àsàyàn ìwé kan)

ÀKÓÓNÚ IŚË

a. Àkóónú



    • Kókó õrõ, àśà tó súyô

    • Ìhun

    • Lílé/ gbígbè, àdákô, àjùmõkô abbl

    • Ìlò èdè: ônà èdè àti ìsôwölo-èdè

    • Ìjçyô àśà

b. Lítírèśõ alohùn mìíràn

d. Õgangan ipò àwôn akéwì, êsìn/ ìśe wôn, àkókò ìkéwì abbl




OLÙKÖ:

a. Jë kí àwôn akëkõö gbìyànjú láti ka ewì alohùn löpõlôpõ ìgbà.

b. Śe àlàyé lórí kókó õrõ, êkö, ìlò-èdè àmúyç àti àléébù inú ìwé àsàyàn ewì alohùn.

AKËKÕÖ:

a. Fi etí sí ewì tí olùkö ń kà fún wôn.

b. Gbìyànjú láti kéwì tí o bá mõ.

d. Ka ìwé àsàyàn yìí.



OHUN-ÈLÒ ÌKÖNI:

  • Ìwé tó jçmö ewì alohùn

  • Àwòrán tó bá ewì yìí mu.

  • Pátákó ìkõwé

  • Téèpù

7.

ÀŚÀ: Ètò Ìśèlú

ÀKÓÓNÚ IŚË

a. Ààtò agbo ilé



    • Iśë baálé ilé

    • Iśë ìyálé ilé

    • Iśë obìnrin ilé

    • Iśë ômô ilé

    • Ètò oyè jíjç

    • Oyè ìdílé

    • Oyè ìfidánilölá

    • Oyè êsìn

    • Oyè ògbóni

    • Oyè ológun

OLÙKÖ:

a. Śe àlàyé lórí ààtò agbo-ilé àti ààtò oyè jíjç.

b. Śe ètò eré-oníśe lórí àśà ìfinijoyè

d. Fi fídíò ayçyç ìfinijoyè han àwôn akëkõö



AKËKÕÖ:

a. Tëtí sí àlàyé olùkö

b. Kópa nínú eré-oníśe lórí àśà ìfinijoyè

d. Wo fídíò ìfôbajç



OHUN-ÈLÒ ÌKÖNI:

  • Àwòrán

  • Fídíò ayçyç ìfinijoyè, ìdájö ní köõtù ìbílê abbl.

8.

ÈDÈ: Àròkô Oníròyìn

ÀKÓÓNÚ IŚË

a. Àròkô oníròyìn



  1. Ìròyìn jàýbá ôkõ kan tó sojú mi pàtó

  2. Ìròyìn eré böõlù tí ó sojú mi

  3. Ìrìn-àjò ojúmitó sí Àgö ôlöpàá

OLÙKÖ:

    1. Śe àlàyé ìgbésê àròkô

    2. Śe àlàyé ìfáàrà

d. Śe àlàyé ìpín afõ

e. Śe àlàyé ìfàmìsí

ç. Śe àlàyé ìgúnlê

f. Śe àlàyé ìlò èdè



AKËKÕÖ:

  1. Ka àròkô oníròyìn tí ó pegedé

  2. Kô àròkô oníròyìn nípa títêlé ìgbésê tí olùkö ti śàlàyé rê

OHUN-ÈLÒ ÌKÖNI:

    • Ìwé àpilêkô lórí àròkô

    • Ìwé iśë àti pátákó ìkõwé

9.

ÀŚÀ: Ètò Ôrõ-Ajé (Ìpolówó Ôjà)

a. Ìdí tí a fi ń polówó ôjà

b. Bí a śe ń polówó ôjà, b.a êkô tútù, ç ç jçran êkô

d. Ôgbön ìpolówó ôjà ní ayé àtijö àti òde òní, b.a ìpolówó lórí rédíò, tçlifísàn, ìwé ìròyìn, ìkiri abbl



OLÙKÖ

a. Tç ìpolówó ôjà tí a ti tê sórí téèpù fún àwôn akëkõö gbö.

b. Fún àwôn akëkõö ní àýfààní láti śe ìpolówó ôjà ní kíláásì.

d. Kó akëkõö lô śe àbêwò sí ôjà tàbí ìdíkõ.



AKËKÕÖ

a. Tëtí sí téèpù tí olùkö tê

b. Kópa nínú śíśe ìpolówó ôjà nínú kíláásì

d. Śe àbêwò sí ôjà tàbí ìdíkõ láti gbö oríśiríśi ìpolówó ôjà.



OHUN-ÈLÒ ÌKÖNI

  • Àtç

  • Fídíò

  • Rédíò

  • Êrô agbõrõ sílê

  • Téèpù

  • Tçlifísàn

  • Ìpolówó ôjà lóríśiríśi nínú ìwé ìròyìn abbl.

10.

LÍTÍRÈŚÕ: Itêsíwájú Àtúpalê Ewì Àpilêkô

  1. kókó õrõ

  2. Àśà àti ìśe tó súyô nínú ìwé náà

d. Ètò/ Ìhun

e. Ìlò èdè

ç. Àmúyç àti Àléébù


OLÙKÖ

a. jë kí akëkõö ka ewì àpilêkô

b. śe àlàyé ní kíkún lórí ìjçyô àkóónú

d. kô bí ó śe jçyô nínú ewì àpilêkô àsàyàn:



  • kókó õrõ

  • ìhun (ètò)

  • ìlò èdè

  • àmúyç àti àléébù

d. Kô àwôn õrõ tí ó śe pàtàkì pàtàkì sí ojú pátákó ìkõwé, śíśe àlàyé lórí ìtumõ wôn.

AKËKÕÖ

  1. Ka àsàyàn ewì ní àkàsínú àti àkàsíta

  2. Tëtí sí àlàyé olùkö

d. Da àwôn õrõ tí olùkö kô sójú pátákó kô sínú ìwé.

OHUN-ÈLÒ ÌKÖNI

  • Àsàyàn ìwé ewì àpilêkô

  • Àwòrán tó bá ewì kõõkan mu.

11.

ÈDÈ: Õrõ Àyálò

a. Àlàyé lórí õrõ àyálò

b. Òfin tí ó de õrõ àyálò

d. Okùnfà õrõ àyálò–Êsìn, Ètò ôrõ-ajé àti bëê bëê lô.

e. Ìlànà õrõ àyálò (àfojúyá àti àfetíyá)


OLÙKÖ

a. Śe àlàyé kíkún lórí õrõ àyálò

b. Śe àlàyé okùnfa õrõ àyálò

d. Śe àlàyé fún àwôn akëkõö lórí ìlànà õrõ àyálò àfojúyá àti àfetíyá.



AKËKÕÖ

a. Tëtí sí àlàyé olùkö

b. kô kókó ìdánilëkõö sílê.

OHUN-ÈLÒ ÌKÖNI


  • Pátákó ìkõwé

  • Kádíböõdù tí ó śe àfihàn õrõ àyálò tí a yá wô inú èdè Yorùbá.

12.

ÈDÈ: Õrõ àgbàsô (Afõ asafõ àti afõ Agbàrán)

a. Ìtumõ õrõ àgbàsô

b. Àlàyé lórí afõ asafõ àti afõ agbàrán

d. Àwôn atöka õrõ àgbàsô.

e. Àwôn ìsõrí õrõ tí ó máa jçyô nínú õrõ àgbàsô.


OLÙKÖ

a. Śe àlàyé ìtumõ õrõ àgbàsô fún àwôn akëkõö.

b. Jë kí akëkõö mô ìyàtõ láàrin afõ asafõ àti afõ agbàrán.

d. Kô àwôn atöka àgbàsô fún akëkõö

e. Kô àwôn ìsõrí õrõ tí ó máa ń jçyô nínú õrõ àgbàsô sí ojú pátákó ìkôwé.

AKËKÕÖ

a. Tëtí sí àlàyé olùkö.

b. Kí akëkõö śe àgbàsô õrõ láàrin ara wôn.

d. Kô àwôn õrõ tí ó śe pàtàkì tí olùkö kô sí ojú pátákó sí inú ìwé.



OHUN-ÈLÒ ÌKÖNI

  • Pátákó ìkõwé

  • Kádíböõdù tí ó śe àfihàn õrõ atöka õrõ àgbàsô.

13.


ÀTÚNYÊWÒ ÊKÖ




14.

ÌDÁNWÒ



1   ...   21   22   23   24   25   26   27   28   ...   50


The database is protected by copyright ©dentisty.org 2016
send message

    Main page